Nawozami zawierającymi fosfor w postaci fosforanu amonu są: POLIDAP (fosforan amonu), POLIFOSKI i POLIMAGI (z wyjątkiem POLIFOPSKI PK 15 i PK 21, które zawierają fosforan wapnia). Uzyskuje się wówczas co najmniej o 10% wyższą efektywność w porównaniu z tradycyjnymi superfosfatami. Tradycyjnych nawozów na bazie superfosfatów jest zresztą coraz mniej, bo fosfor jest najdroższym składnikiem nawozowym.
Stosowanie potasu w nadmiernych ilościach nie jest wskazane, a wręcz szkodliwe. Jednorazowa, wysoka dawka potasu powoduje między innymi: zwiększenie jego strat w glebie (wymywanie, fiksacja), niszczenie struktury gleby, zwiększając jej zlewność i skłonność do zaskorupiania się, powoduje wiele antagonizmów w glebie i roślinach (ogranicza pobieranie wapnia, magnezu) oraz duże zasolenie. Szczególnie duże zasolenie powodują nawozy niskoprocentowe (np. kainit 4 razy bardziej jak sól potasowa i ponad 9 razy większe jak siarczan potasu).
Zbyt duże dawki potasu powodują nadmierne jego gromadzenie się w roślinach - głównie w częściach zielonych i korzeniach (wszędzie poza nasionami), a będąc w nadmiarze, pogarsza wartość biologiczną, technologiczną i przechowalniczą plonu.
Efektywność nawożenia potasem jest z reguły niższa jak nawożenia fosforem i wynosi:
2-3 kg ziarna zbóż,
10-45 kg zielonej masy koniczyny czerwonej,
50-70 kg zielonej masy lucerny,
5-10 kg traw,
5-10 kg korzeni buraka pastewnego,
10-40 kg korzeni buraka cukrowego,
10-30 kg bulw ziemniaka,
1-4 kg nasion rzepaku,
1-2 kg nasion roślin strączkowych na każdy 1 kg zastosowanego, zgodnie z potrzebami nawozowymi.
Potas powoduje:
- zwiększenie krzewienia roślin i pobudza do wytwarzania nowych łodyg,
- zwiększenie odporności roślin na susze,
- zapobiega spadkom plonu w pochmurne, chłodne lata,
- zwiększa zawartość białka, cukru, skrobi, tłuszczu w roślinach,
- poprawia jakość bulw ziemniaka,
- zwiększa odporność roślin na choroby i wyleganie oraz mrozoodporność roślin.
Nadmiar potasu powoduje niekorzystne zmiany składu chemicznego roślin, między innymi wpływa na obniżenie zawartości wapnia i magnezu. Jego nadmiar zwiększa zawartość wody (uwodnienie roślin) tym samym obniża odporności roślin na mróz, a stosowany w optymalnych dawkach poprawia mrozoodporność.
Niedobór potasu powoduje zahamowanie wzrostu roślin; pokrój rośliny jest zwiędły. Ponieważ potas przemieszcza się z liści starszych do młodszych, początkowe objawy niedoboru obserwuje się na starszych liściach. Liście stają się matowe, zielononiebieskie, często zwiędnięte i pofałdowane, najczęściej na brzegach i wierzchołkach powstają żółte, brunatniejące lub czerniejące plamy, następnie liście obumierają i opadają, co obniża plony roślin.
Nawozy potasowe występują w formie chlorkowej i siarczanowej. Siarczanowa forma jest ponad dwukrotnie droższa od chlorkowej. Ze względu na wrażliwość niektórych roślin, (patrz rozdz. 6.5, str. ) na zawartość chlorków w glebie, ważny jest wybór odpowiedniej formy nawozu. Zaleca się stosować POLIMAG S (z siarczanem potasu) również w uprawach pod osłonami. W uprawie polowej można stosować 57-60% sól potasową lub nawozy wieloskładnikowe typu POLIFOSKA i POLIMAG,
na kilka tygodni przed siewem roślin, bo chlorki są łatwo wymywane z gleby.
Najwyższą efektywność nawożenia potasem uzyskuje się wówczas, gdy nawóz jest równomiernie rozsiany na polu i wymieszany z warstwą 10-20 cm gleby. Uprawy wieloletnie nawozić wczesną wiosną. Oprócz "łamanej" soli potasowej, zwanej granulowaną, nawozami zawierającymi potas w postaci kształtnych granul, ułatwiających równomierny wysiew, są POLIFISKI, POLIMAGI i POLIWAP.
Optymalną dawką potasu jest średnio około 60-70 kg K2O/ha rocznie.
|
System nawożenia "POLICE"
